Synestezja

Synestezja oznacza mimowolne łączenie różnych wrażeń zmysłowych, na przykład „widzenie” kolorów podczas słuchania muzyki albo „smakowanie” słów. Około 4% populacji ma jakąś formę synestezji. Najczęstsze postacie to synestezja grafemowo-kolorowa (litery i cyfry wywołują wrażenia barwne) oraz synestezja dźwiękowo-kolorowa. Synestezję można uznać za przeciwieństwo afantazji w tym sensie, że stanowi nadmiarowe sprzężenie zmysłowe. Co ciekawe, afantazja i synestezja mogą występować jednocześnie: dana osoba może mieć synestezję dźwięków, a mimo to nie być w stanie generować reprezentacji wzrokowych. Badania neuronaukowe wykazują u synestetyków zwiększoną łączność między obszarami zmysłowymi, natomiast w afantazji opisywano dotychczas przede wszystkim zmienione sprzężenie między siecią przedczołową a wzrokową (Milton i in. 2021, doi:10.1093/texcom/tgab035). Porównywanie obu zjawisk pomaga naukowcom zrozumieć, w jaki sposób mózg integruje informacje z różnych zmysłów i dlaczego subiektywne doświadczanie świata może się tak bardzo różnić między poszczególnymi ludźmi.